Үйл явдал
Г.Одонцэцэг: Харшлын өвчин цусанд хор үүсгээд байгаа учраас цус, цөсийг цэвэршүүлэх, шар усыг дарах эмчилгээ хийдэг
-Уламжлалт анагаах ухаанд харшлыг хэрхэн авч үздэг вэ?
-Харшлын өвчин нь цус, шар усны эмгэг өвчлөл юм. 1990 оноос хойш дэлхий нийтээр харшил гэж өвчинд нэрвэгдчихээд байна. Энэ нь юун түрүүнд бидний хэрэглэж байгаа хоол хүнс, түүний бүтцэд харшил үүсгэгч байгаатай холбоотой. Бас химийн эм тарианд их хордож байна. Орчин үед гарч байгаа химийн эм тарианд их учир бий. Эдгээр нь цус, шар усыг гэмтээчихэж байгаа юм. Хооллолт дээр анхаарахгүй байгаагаас бага насны хүүхдүүд их өртөж байна. Нялх нярай хүүхдүүд сүүн тэжээлээсээ л харшилж байна шүү дээ. Маш харамсалтай. Энэ нь нөгөө талаар хөхөөрөө хооллох шаардлагатайг харуулж байна.
Эдгээр харшил үүсгэгч нь хүний биед ямар нөлөө үзүүлж байна гэхээр хоол боловсруулах замын эрхтэн систем, ялангуяа элэг, цөс, дэлүүтэй холбоотойгоор шар усны эмгэгийг үүсгэдэг.
Хүний биед шар ус түгээмэл оршиж байдаг. Элгэнд тунгалаг цөвийн боловсролт явагдаад түүний цөв нь цөс болж байгаа юм. Цөс нь ахиж боловсроод цөв нь сувгаараа гадагшилж, шим нь биеэ шар усаар тэжээж байдаг. Тиймээс элэг, цөс, дэлүү зэрэг эрхтэнүүдийн үйл ажиллагаанд өөрчлөлт орсноор шар ус хямарч байна. Арьсаар тархсан шар ус арьсанд болоод мах булчинд шар усны эмгэгийг бий болгож байгаа юм.
-Харшлын үед ямар эмчилгээ хийдэг вэ, хэрхэн урьдчилан сэргийлэх вэ?
-Орчин үеийн эмчилгээний зарчим бол юунд харшилтай байна гэж сорил тавиад тийм зүйлээс харшилтай, түүнээс зайлсхий гэдэг гол зарчимтай байна. Хүмүүс энгийн хэрэглээний зүйлд их харшилтай болж байна. Нэг юмнаас харшилдаг байсан бол хоёр юмнаас харшлаад тэгээд цаашлаад маш олон зүйлээс харшилдаг болчихдог. Бүх ногоон жимс ногооноос харшилдаг хүн ч байна. Тийм учраас бид хоол ундандаа анхаарахаас гадна өөрийнхөө дотоод шар усны эмгэг дээр анхаарах хэрэгтэй. Уламжлалт анагаах ухааны хувьд шар усны эмгэгийг нь илааршуулах хэрэгтэй гэж үздэг. Бид бас азтай байна. Ямар ч химийн найрлагагүй, байгалийн цэвэр бүтээгдэхүүн эм тан байна шүү дээ. Харшлын өвчин цусанд хор үүсгээд байгаа учраас цус, цөсийг цэвэршүүлэх, шар усыг дарах эмчилгээний зарчим барьж эмчилдэг.
-Эмчилгээний үр дүн ямар байна вэ?
-Бид 20, 30 жил харшилтай хүмүүсийг үзэж эмчилж байна. Үр дүн сайн байна. Гэхдээ харшил гэдэг бодисын солилцооны нэлээн гүнзгий түвшинд хямарчихсан байгаа учраас эмчилгээг залхууралгүй уйгагүй хийх хэрэгтэй. Манай хүүхэд төрөхдөө олон эм тариа хийлгэснээс болж харшилтай болсон. Харшлын эмнэлгээр яваад аргаа барсан. Өөрөө эмчлээд 20 гаран жил болж байна. Хүү маань жимс идэж чаддаггүй байсан, одоо бүх төрлийн жимс идэх боломжтой болсон.
-Нэг харшилтай хүн өөр юмнаас харшлаад байх магадлалтай гэдэг. Уламжлалтаар эмчлүүлбэл өөр зүйлээс харшлахгүй байх боломжтой юу?
-Уламжлалтаар суурийг нь эмчилж байгаа учраас ямар ч зүйлд харшлахгүй байх боломжтой. Бүх харшлаас сэргийлэх боломжтой.
-Ургамлын харшилтай хүмүүс тан уухаар харшилчих гээд байдаг, хэрэглэж болохгүй гэж яриад байдаг. Ийм зүйл практик дээр байдаг болов уу?
-Ургамлын харшилтай хүмүүс ургамлын эмнээс харшилна гээд шууд автоматаар ойлгоод байдаг. Харшилтай хүнд харшил өгдөг жорууд бий. Гэхдээ шар усны эмгэгийг нь эмчлэх, цөсний үйл ажиллагааг нь сайжруулах харшил өгөхгүй эм тан бий шүү дээ. Харшилтай хүнд харшлахгүй жоруудыг л өгнө. Тиймээс уламжлалтын мэргэжлийн эмчид хандаж, эм, эмчилгээ хийлгэх хэрэгтэй.
-Нялх хүүхдэд өгсөн антибиотик ходоодны бактерт нь нөлөөлж, өсөлтийн явцад нь харшлын гол эх үүсвэр болдог гэсэн дүгнэлтийг хэсэг эрдэмтэд хийжээ. Энэхүү судалгааны тайлан JAMA Pediatrics анагаах ухааны сэтгүүлд нийтлэгдсэн байсан. Сүүлийн үед бага насны хүүхдүүд, бүр том хүмүүс хүртэл ханиаднаас ханиадны хооронд л байна шүү дээ. Тэгэхээр таны хэлсэнчлэн эм тарианаас их харшилж байна. Үүнээс яаж сэргийлэх вэ?
-Хүүхдүүддээ ханиад хүрэнгүүт нь шууд л антибиотик өгөөд, түүндээ дасал болоод, эцэстээ харшилж байна. Антибиотик хэрэгтэй үедээ хэрэгтэй. Гэхдээ бүх ханиаданд антибиотик хэрэггүй. Антибиотикийн замбараагүй хэрэглээнээс татгалзах хэрэгтэй. Миний хувьд би уламжлалт анагаах ухааны их эмч. Өөрөө антибиотик хэрэглэдэггүй, зөвлөдөггүй. Бүх төрлийн ханиад, амьсгалын замын эрхтэн системийн бүхий л өвчнүүдийг уламжлалтаар эмчлээд эдгээгээд болоод л байна.
Дээрээс нь энэ байнгын ханиадны эргэлтэд байна гэдэг нь хүмүүсийн бие махбод их сул, тамир дорой байна гэсэн үг. Тамир нь барагдчихсан учраас өвчин нь эдгэрч өгөхгүй, суурь хямрал нь байгаад л байна. Хүмүүс бие махбодоо их цуцааж байна. Цуцталаа ажил хийгээд байна уу, эсвэл дэмий зүйлд энергиэ зарцуулаад байна уу. Ялангуяа сэтгэлээ их цуцааж байна. Сэтгэлийн дархлаа муутай, их гутрамтай болжээ. Бие, сэтгэлийн дархлаа муу байгаа учраас их ядарч, цуцаж байна. Үүнийг амьдралын зөв хэмнэлээр л эдгээнэ шүү дээ. Тиймээс идэвхтэй байж, дотоод эрч хүчээр галын илчээ тэтгэх хэрэгтэй. Аливаа өвчнийг эдгээхэд сэтгэлийн дархлаа, эрч хүч их нөлөөлнө.
-Ярилцсанд баярлалаа.
Үйл явдал
“Ерөнхий сайдаас асуу” уулзалтын үеэр иргэн, бизнес эрхлэгчдийг дэмжих 2027 оны төсвийн төслөө танилцуулав
“Ерөнхий сайдаас асуу” ээлжит уулзалт /2026.10.18/ Ховд аймагт болов. Ерөнхий сайд Н.Учрал “Шинэ Ховд” үйлдвэрлэл, технологийн парк ашиглалтад орсноор Евразийн зах зээлд бараа бүтээгдэхүүн экспортлох үүд нээгдэнэ.
Экспортыг дэмжих логистикийн төвийг Ховд аймагт байгуулна. Эрдэнэбүрэнгийн УЦС баруун бүсийн эрчим хүчний тусгаар тогтнолыг хангах том төсөл гэдгийг хүн бүр ойлгож, дэмжих нь чухал гэлээ. Мөн "Ховд эко цемент" үйлдвэрийн бүтээн байгуулалтаар бахархаж буйгаа Ерөнхий сайд хэлээд Засгийн газар хөдөлмөрлөж, хийж бүтээж буй иргэн бүрээ дэмжинэ гэв.

Засгийн газар 2026 оны улсын төсвийн тодотголыг өргөн мэдүүлж, төрийн зардлаас 1.4 их наяд төгрөг танаж батлуулсныг танилцуулав. Хэмнэсэн зардлыг иргэдийн цалин хөлс, тэтгэвэр, тэтгэмж нэмэгдүүлэх, өрхийн бодит орлогыг хамгаалахад зориулна гэдгийг онцлов. Тухайлбал, 2026 оны арваннэгдүгээр сарын 01-нээс ахмадууд 100-300 мянган төгрөгийн суурь тэтгэвэр авна. Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн тэтгэвэр 26 хувиар нэмэгдэж 600 мянган төгрөг, асран хамгаалагчдын тэтгэмжийг мөн 12 хувиар нэмсэн. Эмч, төрийн үйлчилгээний албан хаагчдын цалинг жигд 50 хувиар нэмнэ. Багш, боловсролын салбарын ажилтны цалинг бүтэн жилээр нь олгоход дутагдаж байсан 674.5 тэрбум төгрөгийг батлуулсан. Мах, гурил, хүнсний ногооны нөөц бүрдүүлнэ. Цахилгааны үнэ нэмэхгүй. Шатахууны импортын татварыг тэглэсэн шийдвэрийг үргэлжлүүлнэ гэлээ.

Мөн 2027 оны төсвийн төслийн онцлох есөн шийдвэрийг танилцуулав. Монгол Улс анх удаа Оюу толгойгоос хүртэх ногдол ашиг гурван их наяд төгрөгийн өгөөжийг ард түмэндээ хүргэнэ. 1072 хувьцааг эдийн засгийн эргэлтэд оруулж, өвлүүлэх, бэлэглэх, арилжих нөхцөл бүрдүүлнэ. Татварын реформ хэрэгжүүлж, иргэд, аж ахуйн нэгжийг 1.3 их наяд төгрөгийн татвараас чөлөөлнө. Тэтгэврийн реформоо үргэлжүүлж дундаж тэтгэврийг 1.3 сая төгрөгт хүргэнэ. Ахмадуудыг эмийн үнийн дарамтаас чөлөөлнө, иргэдийн эмэнд төлөх 79 тэрбум төгрөгийг халаасанд нь үлдээнэ. 16 мянган өрхийг орон сууцтай болгоно. Төрийн албан хаагчдын цалинг 10-20 хувь нэмнэ. Эрүүл мэнд, боловсролд хөрөнгө оруулж “Ногоон сургууль”-ийн тоог нэмнэ зэрэг иргэн, бизнес эрхлэгчдээ дэмжих төсвийн төслөө дэлгэрэнгүй тайлбарлалаа.

Мөн Засгийн газрын хэрэгжүүлж буй Эрх чөлөөний дөрвөн зам, дөрвөн чөлөөлөлтийн бодлогоо танилцуулсан. Төсвийн орлогод эзлэх татварын орлогын хэмжээг үе шаттайгаар бууруулж иргэд, аж ахуй нэгжийг дэмжинэ. Засгийн газар төрийн өмчит компаниудыг татан буулгаж байна. ТӨК-иудын реформыг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлнэ.

Баялгийн сангаас иргэн бүр тэгш өгөөж хүртэх боломжийг нээнэ. Баялгаа олборлох бус боловсруулж, нэмүү өртөг бий болгох хүрээнд Ган, Зэс боловсруулах цогцолбор, Нүүрс-пиролизын үйлдвэр, Хөнгөн цагааны аж үйлдвэрийн паркийн төслийг эхлүүлсэн. Эдгээр төслийн үр дүнд 2030 он гэхэд 41 мянган шинэ ажлын байр бий болно. Үйлдвэрүүдэд ажиллах хүний нөөцийн суралцах зардлыг Боловсролын зээлийн сангаас шийдвэрлэнэ.

Газрын тос боловсруулах үйлдвэрийг 2028 онд ашиглалтад оруулж, түлш, шатахууны хэрэглээнийхээ 50 хувийг хангана. 2030 он гэхэд 3199 МВт хүчин чадалтай болж эрчим хүчний бие даасан байдлыг бүрдүүлнэ. Хүнсний нийлүүлэлтийг нэмэгдүүлж, үнэ тогтворжуулах бодлого баримтална. 50 мянган яндан буулгаж, 100 мянган айлыг орон сууцанд хамруулна. Авлигатай ил тод тэмцэнэ. 2030 онд нэг хүнд ногдох ДНБ-ийг 10 мянган ам.долларт хүргэнэ. Одоо 27 хувьтай байгаа ядуурлын түвшинг 15 хувь хүртэл бууруулна гэлээ.

Цалин, тэтгэвэр, тэтгэмж нэмж, тэтгэврийн шударга тогтолцооны суурийг тавьж, эмийн үнийн дарамтыг багасгаж буйд Ховд аймгийн иргэд талархал илэрхийлэв.
Улсын хэмжээнд 1600 гаруй цаг уурч байдаг. Нарийн мэргэжлийн энэ хүмүүсийн цалин хөлс, нийгмийн асуудал орхигдсон байсныг Засгийн газар шийдвэрлэж, анхаарч буйд тэд баяртай байгаагаа хэллээ.
Мөн Халзанбүрэгтэй төслийн хүрээнд орон нутгийнхны санал хүсэлтийг бодлогын түвшинд анхаарч өгөхийг хүсэв.




Үйл явдал
Улаанбаатар зам засвар, арчлалтын газар энэ онд 42 байршилд төсөл хэрэгжүүлж байна
“Улаанбаатар зам засвар, арчлалтын газар” ОНӨААТҮГ-т нийслэлийн Засаг дарга Б.Пүрэвдагва, Баянзүрх дүүргийн Засаг дарга И.Баттөгс, нийслэлийн Замын хөгжлийн төсөл, хөтөлбөрийн зохицуулагч Л.Хосбаяр ажиллалаа.
Улаанбаатар зам засвар, арчлалтын газар нийслэлийн авто зам, байгууламжийн засвар, арчлалт, тэмдэг тэмдэглэгээ, ашиглалтыг хариуцан ажилладаг. Энэ онд нийслэлийн Засаг даргын захирамжаар хэрэгжүүлж буй 18 төсөл, арга хэмжээний хүрээнд нийт 42 байршилд засвар, шинэчлэлийн ажлыг гүйцэтгэж байгаа юм.

Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва “Улаанбаатар зам засвар, арчлалтын газар хотын чухал эд эс. Авто замын засвар, шинэчлэлийн ажлууд түгжрэл, амьдралын чанартай шууд холбоотой. Иймд явган хүний зам, авто замын эвдрэлийг чанартай засаж, насжилт хэтэрсэн замуудыг шинээр барьж, ажлыг эрэмбэлэх нь чухал. Машин, техник, тоног төхөөрөмжийн шинэчлэл, асфальтбетон үйлдвэрлэлийн зардал, уг үйлдвэрлэлд зориулж дайрга олборлох асуудлыг судлах, нийт асуудлыг нэгтгэн танилцуулахыг нийслэлийн Замын хөгжлийн төсөл, хөтөлбөрийн зохицуулагч Л.Хосбаярт хариуцуулъя” гэв.
Ажиллах хүчний нөхцөл, авто баазын парк шинэчлэл болон асфальтбетоны үйлдвэрлэлийн зардлыг багасгаж, бүтээмжийг сайжруулснаар ажлын бүтээмж 3-4 дахин нэмэгдэх боломжтойг Улаанбаатар зам засвар, арчлалтын газраас танилцууллаа.



Үйл явдал
Жуковын цэцэрлэгт хүрээлэнгийн тохижилт арваннэгдүгээр сарын 15-нд 90 хувьд хүрнэ
Баянзүрх дүүргийн 4 дүгээр хороо, Жуковын хөшөөний арын 6000 ам метр газрын зөвшөөрлийг цуцалж, цэцэрлэгт хүрээлэн байгуулах шийдвэрийг зургаадугаар сарын 19-нд нийслэлийн Засаг дарга Б.Пүрэвдагва гаргасан.
Энэ хүрээнд долоодугаар сараас бэлтгэл ажил явж, гүйцэтгэгч шалгаруулж, аравдугаар сарын 9-нд тохижилтын ажлыг эхлүүлжээ. Өнөөдрийн байдлаар тохижилтын ажил 15 хувьтай байна. Тухайн байршилд нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва, Баянзүрх дүүргийн Засаг дарга И.Баттөгс ажиллалаа.

Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва “Улаанбаатар хотын нэг хүнд ногдох ногоон байгууламж 5.9 ам метр буюу дэлхийн дунджаас 60 хувиар бага. Тиймээс хотын ногоон байгууламжийг нэмэгдүүлэх, цэцэрлэгт хүрээлэн барих ажилд онцгой анхаарч байгаа. ХААН банктай хамтарч, Ногоон нуурын 5.5 га газрыг цэцэрлэгт хүрээлэн болгох ажлыг ирэх хавар эхэлнэ. Улаанбаатар цэцэрлэгт хүрээлэнгийн 10.2 га талбайн менежментийг нийслэл хариуцаж байна. "Рио Тинто Монгол” ХХК гэр хорооллын бүсэд 2 цэцэрлэгт хүрээлэн тохижуулна. Баянгол дүүргийн хойд дэнжийн 10 га газрын тохижилт, Гандангийн тохижилт зэрэг гэр хорооллын бүс, орон сууцны нягтаршилтай бүсийн ногоон байгууламжийг шат дараатай нэмэгдүүлнэ. Цаашид 42 ногоон байгууламж байгуулахаар төлөвлөсөн. Өнөөдрийн байдлаар 13 байршилд зураг төсөл хийгдэж байна. Энэ 13 ажил 2027 оны төсөвт суугдана” гэв.

Жуковын цэцэрлэгт хүрээлэнгийн тохижилтын ажлыг гүйцэтгэгч “Гарден сити” ХХК нийт 4160 ам метр талбайд дайрга дэвсэн индүүдэж, тэгшилсэн. 35.5 метр түшиц хана, тус бүр 10 ам метр хоёр пандуус, шат цутгасан. Хар шороо, дайрга, явган замын хашлага, хавтанг бэлтгэж нөөцлөөд байгааг “Гарден сити” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал Д.Цэрэнпагма хэллээ.
Мөн тохижилтын ажилд зориулж 14 улиас, 38 голт бор, 29 өрөл, 92 нохойн хошуу, 1060 шар хуайсыг бэлтгэжээ. Жуковын цэцэрлэгт хүрээлэнгийн тохижилтын ажлыг арваннэгдүгээр сарын 15-нд 90 орчим хувьд хүргэж, ирэх хавар цэцэрлэгт хүрээлэнг бүрэн ашиглалтад оруулахаар төлөвлөлөө.





