Хэн юу хэлэв...
АНУ: Трамп ба эрчим хүчний салбар дахь авлигын өртөг
“Climate Power” болон “Public Citizen” нэгдсэн тайлан: Трампын эрчим хүчний салбарын хандивлагчид Америкчуудын зардлаар ашиг олж байна
АНУ-ын ерөнхийлөгч Доналд Трампын хэрэгжүүлсэн эрчим хүчний бодлогоос болж өрхийн цахилгаан, дулааны төлбөр өсөж, Ирантай холбоотой дайны улмаас шатахууны үнэ огцом нэмэгдэж байгаа энэ үед эрчим хүчний салбарын хандивлагчид их хэмжээний ашиг олж байгааг “Climate Power” болон “Public Citizen” байгууллагын гаргасан тайланд харуулжээ. Трамп “Цахилгааны төлбөрийг хоёр дахин бууруулж, Америкийг нэгдүгээрт тавина” гэж амласан ч бодит байдалд хэрэглээний төлбөр 13 хүртэл хувиар өсөж, Ирантай холбоотой дайн найм дахь долоо хоногтоо үргэлжилж байна.
Трамп албан тушаалд очсон цагаасаа эхлэн америкчуудад өгсөн амлалтаасаа илүүтэй өөрийн тэрбумтан дэмжигчдийг илүүд үзэж ирсэн. Сонгуулийн кампанит ажлын үеэр тэрээр Мар-а-Лагод нефть, хийн салбарын тэрбумтнуудыг цуглуулж, кампанит ажилдаа 1 тэрбум ам.долларын санхүүжилт хүссэн бөгөөд үүний хариуд тус салбарын хүссэн бодлогыг хэрэгжүүлэхээ амласан байна. Энэхүү тайланд Трамп тухайн амлалтаа хэрхэн хэрэгжүүлснийг харуулжээ. Тэрээр эрчим хүчний өрсөлдөөнийг сулруулж, нүүрсний салбарыг хэрэглэгчдийн зардлаар дэмжиж, мөн Ирантай холбоотой дайныг өдөөсөн. Энэ бүхний үр дагаварт америкчуудын хэрэглээний төлбөр огцом өсөж, шатахууны үнэ өндөр хэвээр удаан хугацаанд байснаар ард иргэдэд дарамт учруулж байна.
“Авлига өндөр төлөөстэй, Трамп эрчим хүчний салбар дахь авлигын “алтан үе”-ийг эхлүүллээ” хэмээн “Climate Power” байгууллагын ахлах зөвлөх Жесси Ли мэдэгджээ. Мөн “Трамп нефтийн үнэ өсөхөд бид их мөнгө олдог гэж баярлан ярьснаараа бүх зүйлийг ил болгосон. Нефть, хийн салбарын удирдлагууд түүний улс төрийн үйл ажиллагааг санхүүжүүлсээр байна” гэжээ.
“Трамп сонгуулийн дараах хэдхэн цагийн дотор сонгогчдод өгсөн “12 сарын дотор эрчим хүч, цахилгааны үнийг хоёр дахин бууруулна, зөвхөн бизнесүүдэд биш, бүх америкчууд болон тэдний гэр бүлд” гэсэн амлалтаасаа ухарсан” гэж “Public Citizen” байгууллагын Эрчим хүчний хөтөлбөрийн захирал Тайсон Слокум мэдэгдсэн. Тэрээр Трампын популист дүр төрхийг бодит байдалд зүгээр нэг жүжиг байсан хэмээн тодорхойлоод “Түүний жинхэнэ зорилго нь эрчим хүчний бодлогыг нүүрсний компаниуд болон том технологийн корпорациудад шилжүүлэх явдал байсан” гэж онцолжээ. Мөн эрчим хүчний төлбөрөөс болж хүнд байдалд орсон айл өрхүүдийг үл тоомсорлож, амьжиргааны өртгийн талаарх сонгогчдын санаа зовнилыг хуурамч гэж үгүйсгэн, үнийн дарамтыг огт байхгүй зүйл мэтээр тайлбарласныг буруутган шүүмжилсэн. Тайсон Слокумын хэлснээр Трамп албан тушаалд очсоноос хойш эрчим хүчний төлбөр огцом өссөн нь үнэ нэмэгдүүлдэх бодлого хэрэгжүүлж, харин үнэ бууруулах боломжтой төслүүдийг зогсоосонтой холбоотой юм.
Тайлангийн дүгнэлтэд дурдсанаар:
- Ерөнхийлөгч Трампын Ирантай холбоотой дайн шатахууны үнийг нэг галлон /3.7 литр/ нь 4 ам.доллараас давуулахад хүргэж, америк өрхүүдийн ахуйн эрчим хүчний төлбөр огцом өссөнөөр иргэдийн санхүүгийн байдалд аль хэдийн хүчтэй дарамт учруулжээ. Үүний зэрэгцээ Трамп улс даяар цэвэр эрчим хүчний төслүүдийг зогсоох, шингэрүүлсэн байгалийн хийн (LNG) экспортыг нэмэгдүүлэх, нүүрсний салбарыг хэрэглэгчдийн зардлаар дэмжих замаар нефть, хий, нүүрсний салбар дахь өөрийн хандивлагчдын ашиг сонирхлыг хангаж байна.
- Олон жилийн турш нефтийн салбар цахилгаан автомашины (EV) хөгжлийг аюул гэж үзэж ирсэн бөгөөд Трамп кампанит ажлынхаа үеэр нефтийн компанийн удирдлагуудын хүссэн бодлогыг хэрэгжүүлэхээ амлаж, үүнийхээ төлөө нэг тэрбум ам.долларын санхүүжилт хүссэн. Энэ амлалтад Америкийн цахилгаан автомашины салбарыг сулруулах бодлого ч багтаж байв. Одоо Ирантай холбоотой дайн дэлхийн нефтийн үнийг өсгөж, нефтийн салбарт ойролцоогоор 63 тэрбум ам.долларын гэнэтийн ашиг авчирч байгаа энэ үед уг бодлогын сөрөг үр дагавар улам тодорхой болж байна.
- Цаашид эдгээр зардал нэмэгдэх төлөвтэй байгаа бөгөөд Трамп технологийн компаниудыг өгөгдлийн төвүүдээ хий болон нүүрсээр эрчим хүчээр хангахыг шахаж эхэлсэн байна. Далласын Холбооны Нөөцийн банкны хийсэн шинжилгээгээр цэвэр эрчим хүчний нийлүүлэлтийг хязгаарлах тус бодлого нь өгөгдлийн төвүүдийн өргөтгөлөөс үүдэх инфляцын нөлөөг хоёр дахин нэмэгдүүлэхээр байна.
|
|
Хөрөнгө оруулагчдын зүгээс Трампын улс төрийн үйл ажиллагаанд өгсөн хандив |
Трампын үед гарсан үнийн өөрчлөлт |
Трампын үед олсон гэнэтийн ашиг |
|
Байгалийн хий (Natural Gas) |
56 сая ам.доллар |
Өрхийн хэрэглээний байгалийн хийн үнэ 12 хувиар өссөн, мөн цахилгаан үйлдвэрлэлд ашиглах байгалийн хийн өртөг 69 хувиар нэмэгдсэн |
Трампын LNG экспортын бодлого нь 2025 оны эхний жилд өрхүүдэд 16 тэрбум ам.долларын зардал учруулсан (Public Citizen, 2026.03.27) |
|
Нүүрс (Coal) |
5.2 сая ам.доллар |
АНУ-ын нүүрсний үнэ бүс нутгаас хамааран 39 хувь хүртэл өссөн |
Нүүрсний цахилгаан үйлдвэрлэл 13 хувиар өссөн (Politico, 2026.03.10) |
|
Нефть (Oil) |
74 сая ам.доллар |
Нефтийн үнэ 35 хувиар өссөн, улсын дундаж шатахууны үнэ 1.05 ам.доллараар нэмэгдсэн |
Трампын Ирантай холбоотой дайнаас үүдэлтэй нефтийн салбарын гэнэтийн ашиг 63 тэрбум ам.долларт хүрнэ гэж тооцоолж байна (Financial Times, 2026.03.14) |
Трампын хэрэгжүүлсэн эрчим хүчний бодлого нь олон нийтэд өгсөн амлалтаас зөрж, улс төрийн санхүүжилт үзүүлэгчдийн ашиг сонирхолд илүү нийцсэн байдлаар хэрэгжсэн гэж тайланд үзэж байна. Үүний үр дүнд эрчим хүчний өрсөлдөөн сулран, нефть, хий, нүүрсний салбарын ашиг нэмэгдэхийн зэрэгцээ америк өрхүүдийн эрчим хүчний зардал, шатахууны үнэ мэдэгдэхүйц өссөн байна. Тус нөхцөл байдал нь бодлогын шийдвэрүүд хувийн ашиг сонирхолд үйлчилсэн тохиолдолд үүсэх эдийн засаг, нийгмийн сөрөг үр дагаврыг харуулсан, өөрөөр хэлбэл авлигын өртгийн бодит жишээ болж байна.
Эх сурвалж: https://climatepower.us/news/new-joint-report-trump-and-the-cost-of-energy-corruption/
Хэн юу хэлэв...
Г.Дамдинням: Үүргээ биелүүлэхгүй байгаа шатахуун импортлогчдын тусгай зөвшөөрлийг цуцална
Хэн юу хэлэв...
COP17-ийн үеэр зарим замаар аюултай ачаа тээвэрлэлтийг хязгаарлана
Цөлжилттэй тэмцэх тухай НҮБ-ын конвенцын Талуудын 17 дугаар бага хурал буюу COP17 арга хэмжээ энэ сарын 17-28-ны өдрүүдэд болно. Энэ үеэр аюултай ачаа тээвэрлэлтийн талаар Ачаа тээврийн төлөвлөлт, логистик хариуцсан, ахлах мэргэжилтэн Ц.Бямбасүрэн мэдээлэл өглөө.
Уг арга хэмжээ Улаанбаатар хотод зохион байгуулагдах гэж байгаатай холбоотой Нийслэлийн Засаг даргын А/1067 дугаар захирамжаар бэлтгэл ажлын төлөвлөгөөг баталсан. Энэхүү төлөвлөгөөнд хэд хэдэн байршил зорчих хөдөлгөөнийг хязгаарласан.
Үүнд:
Нарны зам Өгөөмөр захын зүүн урд уулзвараас Нарантуул ОУХТөвийн баруун урд уулзвар, Нарантуул ОУХТөвийн баруун урд уулзвараас Дүнжингарав худалдааны төвийн баруун урд уулзвар, Дүнжингаравын гудамж Дүнжингарав худалдааны төвийн баруун урд уулзвараас Зүүн жанжингийн уулзвар хүртэлх авто замын зорчих хэсгийн хөдөлгөөнийг 07:00–21:00 цаг хүртэл хязгаарлана.
Уулзалтад оролцож байгаа зочид төлөөлөгчдийн аюулгүй байдлыг хангах үүднээс хүний амь нас, эргүүл мэндэд хор хохирол учруулж болзошгүй аюултай ачаа тээвэрлэж байгаа тээврийн хэрэгслийг наймдугаар сарын 15-ны өдрөөс хориглосон замуудаар 24 цагаар хөдөлгөөнд оролцуулахгүй тул бусад зам талбайг сонгон зорчихыг зөвлөж байна.
COP17 олон улсын хуралд оролцогсдын аюулгүй байдлыг хангах үүднээс аюултай ачаа тээвэрлэгч 19 аж ахуйн нэгжид мэдээлэл хүргүүлж хамтран ажиллаж байна.
Хэн юу хэлэв...
Багахангай–Хөшигийн хөндий–Эмээлт чиглэлийн төмөр замд есдүгээр сард туршилтын галт тэрэг явуулна
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учрал өнөөдөр стратегийн ач холбогдолтой Багахангай–Хөшигийн хөндий–Эмээлт чиглэлийн 127.1 км төмөр замын бүтээн байгуулалтын явцтай танилцаж, холбогдох албаныханд үүрэг даалгавар өглөө.
Өнөөдрийн байдлаар төслийн эхний 87.2 км-ийн үндсэн бүтээн байгуулалт дууссан бөгөөд Шувуун фабрик, Туул гол, Эмээлтийн чиглэлд далан, гүүр, хоолой болон төмөр замын дээд бүтцийн ажил үргэлжилж байна.
Төслийн хүрээнд Туул гол дээгүүр 476 метр урт төмөр замын гүүр барьж байгаа нь Монголын хамгийн урт төмөр замын гүүр болох аж. Бүтээн байгуулалтад үндэсний 95 аж ахуйн нэгж, 4000 гаруй монгол инженер, техникийн ажилтан, ажилчин оролцож байгаа бөгөөд төмөр зам ашиглалтад орсны дараа 1000 орчим байнгын ажлын байр шинээр бий болно гэж тооцжээ.
Шинэ төмөр замыг Богд уулын урдуур чиглүүлж, нийслэлийн төвөөр нэвтрэх шаардлагатай шатахуун, тэсэрч дэлбэрэх болон химийн аюултай ачаа, мөн станцуудын нүүрсийг хотоос гадуур тээвэрлэхээр төлөвлөсөн байна.
Төслийн эхний шатанд жилд 3.5 сая тонн, цаашид 20 сая тонн хүртэлх ачааг Улаанбаатар хотын төвөөр нэвтрүүлэхгүй тээвэрлэх боломж бүрдэх аж. Ингэснээр өдөрт 316-1800 том оврын автомашиныг нийслэлийн замын хөдөлгөөнөөс гаргах тооцоо гарчээ.
Мөн төмөр замын гармуудаар галт тэрэг нэвтрүүлэхийн тулд авто замын хөдөлгөөнийг хоногт дунджаар хоёр цаг хаадаг хугацааг 90 хүртэл хувиар бууруулах боломжтой гэж үзэж байна. Үүний зэрэгцээ хүнд даацын тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөн багассанаар нийслэлийн замын ачаалал, агаар орчны бохирдлыг бууруулахад тодорхой нөлөө үзүүлэхээр тооцжээ.
Ерөнхий сайд Н.Учрал шинэ төмөр замыг зөвхөн тээврийн дэд бүтэц бус, нийслэлийн аюултай ачаа тээврийг хотын төвөөс гаргах чухал шийдэл гэж онцлов. Тэрбээр 2024 онд газ тээвэрлэж явсан автомашин дэлбэрсэн ослыг дурдан, цаашид шатахуун, тэсэрч дэлбэрэх болон химийн аюултай ачааг энэхүү төмөр замаар нийслэлийн гадуур тээвэрлэх боломж бүрдэнэ гэдгийг тэмдэглэжээ.
Төслийн нийт хөрөнгө оруулалт 1.2 их наяд төгрөг бөгөөд урт хугацаанд 294.8 тэрбум төгрөгийн татвар төвлөрүүлж, 1.3 их наяд төгрөгийн цэвэр ашигтай ажиллана гэсэн тооцоо гарсан байна.
Шинэ төмөр зам ашиглалтад орсноор Хөшигийн хөндий зөвхөн нисэх буудлын бүс бус, Монгол Улсын тээвэр, логистикийн шинэ зангилаа болон хөгжих нөхцөл бүрдэхээр байна. Мөн Зуунмод, Хүннү хот зэрэг дагуул хотын хөгжлийг дэмжиж, Улаанбаатар хотын хүн амын төвлөрлийг сааруулах суурь дэд бүтцийн нэг болно гэж Засгийн газар үзэж байгаа юм.
Төслийн цаашдын санхүүжилтийг шийдвэрлэх хүрээнд Олон улсын санхүүгийн корпорац болон Монгол Улсын Хөгжлийн банктай хамтран ажиллахаар төлөвлөжээ.
Ерөнхий сайд төмөр замын бүтээн байгуулалтыг товлосон хугацаанд дуусгах хүрээнд төмөр замын зурваст давхцаж буй газар, цахилгаан дамжуулах болон түгээх шугам, дэд станцыг нүүлгэн шилжүүлэх ажлыг шуурхай зохион байгуулах үүрэг өгсөн байна.
Мөн бүтээн байгуулалтын ажлыг чанарын шаардлагад нийцүүлэн гүйцэтгэж, 2026 оны есдүгээр сард туршилтын галт тэрэгний хөдөлгөөн эхлүүлэх, Хөшигийн хөндийд тээвэр, логистикийн төв байгуулах ажлыг эрчимжүүлэхийг холбогдох албаныханд даалгалаа.
-
Дэлхий нийтээр..2022/05/03
Сэрэмжлүүлэг: Гол мөрөн, нуурын үлдэгдэл мөс улам нимгэрч байна
-
Дэлхий нийтээр..2021/04/28
“Богдхан төмөр зам” төслийг хэрэгжүүлэх ажлын явцын талаар Ерөнхий с...
-
Дэлхий нийтээр..2024/01/24
Гал түймрийг бүрэн унтрааж, үүссэн нөхцөл байдалтай холбогдуулан арга хэмжээг ав...
-
Дэлхий нийтээр..2020/03/11
Олон улсын нислэг, авто болон төмөр замын хөдөлгөөнийг зогсоов
