Дэлхий нийтээр..
Дархан-Уул аймгийн иргэдийн дэмжсэн таван төслийг улсын төсвөөс санхүүжүүлнэ
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Дархан-Уул аймгийн иргэдтэй уулзаж “Шинэ сэргэлтийн реформ” илтгэлээ танилцуулж, санал хүсэлтийг нь сонслоо.
Засгийн газар улс орны хөгжлийг хязгаарлаж буй хүчин зүйлийг шийдвэрлэх зорилтыг “Шинэ сэргэлтийн бодлого”-д тусгасан. “Шинэ сэргэлтийн бодлого”-ыг Улсын Их Хурлаар баталж, хэрэгжүүлж эхэлснээс хойш үр дүн гарч байна. ДНБ, нүүрсний болон бусад экспортын хэмжээ өсөж, төсвийн орлого нэмэгдлээ. 2020 онд -4.6хувь байсан эдийн засгийн өсөлт 2023 оны хоёрдугаар улиралд 6.4 хувьд хүрлээ. Нэг хүнд ногдох ДНБ 2000 онд 485 ам.доллар байсан бол 2022 онд анх удаа 5000 ам.доллар боллоо. Энэ жил улсын хэмжээнд нэгжийн ургац сүүлийн 10 жилд хамгийн өндөр хэмжээнд хүрч, урьдчилсан балансаар 480 мянган тонн улаан буудай хураан авч, өмнөх оноос 20 орчим хувь өсөхөөр байна. Хүнсний ногооны үйлдвэрлэл ч 165.8 мянган тонн буюу 18.3 хувь нэмэгдэх төлөвтэй байна. Засгийн газар баялгийн тэгш хуваарилалтад анхаарч, баялгийн реформыг хэрэгжүүлж байна. Эрдэнэт үйлдвэрийн 49 хувийг хууль зөрчин хувьд авсан нь тогтоогдсон тул 2017 онд төр 100 хувь мэдэлдээ авсан. Хувьд байх үед буюу 2016 онд тус үйлдвэр улсын төсөвт 184 тэрбум төгрөг татварт хураалгадаг байсан бол 2019 онд 962 тэрбум, 2022 онд 1,8 их наяд төгрөг төвлөрүүлээд байна. Дарханы төмөрлөгийн үйлдвэр дээр “Кью Эс Си” ХХК концессын гэрээ 2014 онд байгуулсан боловч гэрээний үүргээ биелүүлээгүй. Засгийн газар гэрээг цуцлах үед 9,6 тэрбум төгрөгийн алдагдалтай байсан үйлдвэр энэ оны наймдугаар сард 17,3 тэрбум төгрөгийн цэвэр ашигтай ажиллаад байгаа зэргийг Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ онцоллоо.

Дархан-Уул бие даан төсвөө бүрдүүлдэг цөөн аймгуудын нэг, 2022 онд төсвийн орлого 60,1 тэрбум төгрөг төвлөрүүлж 1,9 тэрбум төгрөгөөр давуулан биелүүлжээ. Тус аймаг 2023 оныг “Ажлын байр нэмэгдүүлэх, хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих”, “Хүүхэд хамгааллын жил” болгон зарлаад байна. 2035 он гэхэд хүн амынхаа 80 хувийг орон сууцжуулах зорилго тавьжээ.
Дархан-Уул аймгийн иргэд арьс ширнээс эхлээд уул уурхайн боловсруулах үйлдвэр байгуулах, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийг ажлын байраар хангах, орон сууцанд хамрагдахад дэмжлэг үзүүлэх, засаг захиргааны удирдлагад төлөөлөл оруулах, сургууль, цэцэрлэгүүдэд их засвар хийх, иргэдэд газар өмчилж авах боломж олгох, төрийн дунд, доод шатны ажилтан албан хаагчдын чадавхыг сайжруулах, татвар, нийгмийн даатгалын шимтгэлийн хувь хэмжээг бууруулах, банкны зээлийн хүүг бууруулах, хариуцлагын тогтолцоог сайжруулах, шүүхийн шинэчлэл хийх зэрэг асуудлыг хөндөн ярилаа. Ерөнхий сайд болон холбогдох сайд нар иргэдийн асуултад хариулж мэдээлэл өглөө.

Засгийн газар боловсруулах үйлдвэрийг дэмжинэ, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн төлөөллийг парламентэд оруулах санаачилгыг МАН гаргаж жагсаалтын эхний тавд хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн төлөөллийг багтаахаа зарлаж бусад улс төрийн намуудад уриалсан, боловсрол, эрүүл мэндийн салбарт онцгой анхаарч тухайлбал, багш мэргэжлээр суралцах оюутнуудын сургалтын төлбөрийг тодорхой журмын дагуу төр даах шийдвэр гаргасан, орон нутагт шилжин суурьших, ажиллах иргэдийг бүх талаар дэмжих талаар Ерөнхий сайд ярилаа. Мөн Засгийн газар шинэ төслөөс илүү өмнө эхлүүлсэн төслүүдийг бүрэн дуусгах зарчим барьж ажиллаж байгаа. Гэхдээ шаардлагатай шинэ төслүүдийг санхүүжүүлнэ. Дархан-Уул аймгийн “Залуус” хорооллын шинэ сургууль, цэцэрлэг, аймгийн хэмжээнд байгаа их засвар шаардлагатай цэцэрлэгүүдийн засварын санхүүжилтийг үе шаттай шийдвэрлэнэ. Мөн тус аймгийн төвийн нийтийн тээвэрт 20 шинэ автобус өгөхөөр боллоо.

Дархан-Уул аймгийн иргэд 2024 оны улсын төсөвт дараах төслүүдийг тусгуулахаар эрэмбэллээ. Эдгээрээс хамгийн олон санал авсан төслүүдийг улсын төсвөөс санхүүжүүлнэ.
1. Түрээсийн орон сууц
2. Үерийн байгууламж барих
3. “Залуус”хороололд сургуулийн барилга
4. Сургуулийн барилга 480 суудал /Дархан-Уул, Орхон сум/
5. “Залуус”хороололд 150 ортой цэцэрлэгийн барилга
6. “Залуус-1,2”хорооллын инженерийн шугам сүлжээ, автозамын үргэлжлэл
7. Сургуулийн барилгын өргөтгөл
8. Өвлийн спортын ордон
9. 31-р хорооллын дулаан хангамж
10. Аймгийн төвийн дахин төлөвлөлтөөр Гэр хорооллын доторх хатуу хучилттай авто зам хоёр үе шатны ажил

Дэлхий нийтээр..
АНУ ухарсан уу: Хормузын бүс дэх завсарлага юу өгүүлж байна вэ
Ирантай холбоотой хурцадмал байдал намжаагүй энэ үед АНУ-ын цэргийн ажиллагаа сүүлийн өдрүүдэд саарч, зарим чиглэлд түр зогссон нь анхаарал татаж байна. Үүнтэй зэрэгцэн “АНУ ухарсан уу?” гэсэн асуулт олон нийтийн дунд гарч эхэллээ.
АНУ тавдугаар сарын эхнээс Хормузын хоолойд саатсан хөлөг онгоцуудыг хамгаалан нэвтрүүлэх ажиллагаа явуулсан. Энэ нь дэлхийн нефтийн нийлүүлэлтийн чухал урсгалд үүссэн саатлыг арилгах зорилготой байв. Харин удалгүй уг ажиллагаагаа хэсэгчлэн саатуулж, хэлэлцээрт илүү анхаарах хандлага ажиглагдав.
Гэвч энэ өөрчлөлтийг шууд “ухралт” гэж дүгнэхэд эрт. АНУ бүс нутагт цэргийн хяналтаа хэвээр хадгалж, шаардлагатай тохиолдолд дарамтаа нэмэгдүүлэх боломжтой байр суурь баримталж байна. Өөрөөр хэлбэл, бүрэн зогсолт бус, тодорхой зорилготой завсарлага гэж ойлгож болно.
Хормузын хоолой бол дэлхийн нефтийн урсгалын гол зангилаа. Тус бүсээр дамжих нийлүүлэлтэд саад гарвал олон улсын зах зээлд шууд нөлөөлдөг. Иймээс АНУ-ын алхам зөвхөн цэргийн хүрээнд бус, эдийн засгийн томоохон үр дагавартай.
Нөгөө талд Иран энэ бүс дэх нөлөөгөө хадгалахыг эрмэлзэж, гадаадын цэргийн оролцоог эсэргүүцсээр байна. Энэ нь хэлэлцээрийг урагшлуулахад бэрхшээл учруулж, хоёр талын итгэлцлийг сул хэвээр байлгаж байна.
Одоогийн нөхцөл байдлыг ажиглавал, аль аль тал тодорхой хэмжээнд болгоомжтой байр суурь баримталж, хурцадмал байдлыг хэт өргөжүүлэхээс зайлсхийж буй дүр зураг ажиглагдана. Гэхдээ бүс нутагт эрсдэл бүрэн арилгагдаагүй хэвээр.
Ийнхүү АНУ-ын энэ алхам нь ухралт гэхээс илүүтэй нөхцөл байдлыг ажиглах, дараагийн шийдвэрт бэлтгэх завсарлага мэт харагдаж байна. Харин энэ завсарлага энхийн хэлэлцээнд хүргэх үү, эсвэл дараагийн хурцадмал үеийн өмнөх нам гүм байдал болох уу гэдэг нь ойрын өдрүүдэд тодорхой болох төлөвтэй.
Дэлхий нийтээр..
АНУ, Ираны хэлэлцээ гацаж, Хормузын хоолойн асуудал хурц хэвээр байна
АНУ болон Ираны хооронд хэдэн сарын турш үргэлжилж буй зөрчилдөөн намжих шинжгүй байгаа бөгөөд хэдийгээр талууд түр гал зогсоох тохиролцоонд хүрээд байгаа ч нөхцөл байдал эмзэг, хэлэлцээ төдийлөн ахиц гараагүй хэвээр байгаа юм.
Хоёр улсын маргааны гол төв нь дэлхийн нефтийн тээвэрлэлтийн чухал зангилаа болох Хормузын хоолой болжээ. Энэ бүс нутгаар дэлхийн газрын тосны ихээхэн хувь дамжин өнгөрдөг тул аливаа саатал нь олон улсын зах зээлд шууд нөлөөлж байна.
Иран сүүлийн үед тус хоолойгоор нэвтрэх хөлөг онгоцнуудын хөдөлгөөнд тодорхой хязгаарлалт хийж, заримыг нь саатуулсан байна. Харин АНУ Ираны нефтийн экспортод дарамт үзүүлэх зорилгоор далайн блокад тогтоожээ. Үүний улмаас олон арван хөлөг онгоц гацаж, газрын тосны үнэ өсөхөд хүрсэн.
Ираны тал “хэрэв АНУ блокадаа зогсоож, хориг арга хэмжээгээ цуцалбал Хормузын хоолойг бүрэн нээхэд бэлэн” гэж мэдэгдсэн бол АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд ТрампИраны гаргасан энхийн саналыг судалж байгаа ч одоогоор хангалтгүй гэж үзэж байгаагаа илэрхийлжээ.
Ийнхүү хоёр тал байр суурин дээрээ хатуу зогсож байгаа нь хэлэлцээг урагшлуулахад саад болж байна. Гал зогсоох тохиролцоо хүчин төгөлдөр хэвээр байгаа ч бүс нутагт хурцадмал байдал бүрэн намжаагүй, цаашид нөхцөл байдал хэрхэн өрнөх нь тодорхойгүй хэвээр байгаа юм.
Дэлхий нийтээр..
Олборлолт нэмэгдсэн ч Хормузын нөхцөл байдал нефтийн зах зээлд нөлөөлсөөр...
ОПЕК+ бүлгийн орнууд тавдугаар сарын 3-нд уулзаж, зургадугаар сараас нефтийн олборлолтоо өдөрт 188 мянган баррелиар нэмэхээр тохиролцсон байна. Гэвч энэ шийдвэр дэлхийн газрын тосны зах зээлийн гол дарамтыг сулруулж чадсангүй.
Хормузын хоолойн орчимд үүссэн хурцадмал байдал үргэлжилж, дэлхийн нефтийн нийлүүлэлтийн чухал урсгалд саад учруулсаар байна. Тус бүсээр дэлхийн нефтийн ойролцоогоор 20 хувь дамжин өнгөрдөг нь эрсдэлийг улам нэмэгдүүлээд байгаа юм.
Зах зээл дээр энэ нөлөө илэрч, нефтийн үнэ өндөр түвшинд хадгалагдав. Brent төрлийн нефть баррель нь 85–90 ам.долларын хооронд, WTI 80–85 ам.долларын орчимд хэлбэлзсэн.
Шинжээчдийн дүгнэлтээр, олборлолт нэмэгдэх нь үнийн огцом өсөлтийг тодорхой хэмжээнд сааруулж болох ч геополитикийн эрсдэлийг нөхөх хэмжээнд хүрэхгүй хэвээр байгааг анхааруулжээ.
ОПЕК+ бүлэг зах зээлийн нөхцөл байдлыг сар бүр үнэлж, дараагийн уулзалтаа зургадугаар сарын 7-нд хийхээр товлосон аж.
-
Тод зураг2020/05/29
Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад тохиромжгүй
-
Үйл явдал2021/08/10
Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад тохиромжгүй
-
Дэлхий нийтээр..2024/12/02
“Өсвөрийн парламент 2024” хөтөлбөрийн нээлт боллоо
-
Үйл явдал2021/04/02
Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Нийслэлийн нийтийн тээврийн үйл ажиллагаатай танилцаж...
